Westfries Genootschap
Archivering
Westfries Genootschap Archivering Bouwhistorie Creatief Westfries Geschiedschrijving Kap en Dek Landelijk Schoon

Monumentale Kerken Projector Textieloverleg Vrienden Westfries Museum Westfriese Families De Westfriese Molens

 

Facebook

Archivering » Boeken » Geschiedenis van West-Friesland » Hoofdstuk V » Pagina 60-61

1572 tot Frederik Hendrik (2/6)

Straffen bleven niet uit; in 1573 „wierd de kapitein Michiel Crok, wegens zijn ”ongehoorde moedwilligheden .... te Schagen op het slot onthoofd.”

De gebeurtenissen in Westfriesland waren van zeer groot belang voor de zaak van den Prins; de toegang tot. de Zuiderzee was er door in zijn handen gekomen. Boshuizen had nog een poging gedaan Enkhuizen en Hoorn te beletten langs Texel of door het Vlie naar buiten te varen, door met zijn vloot bij de Ven te gaan liggen. Toen echter de Westfriesche steden in allerijl koopvaarders als oorlogsschepen uitrustten en weer eenige kapiteins overliepen, zeilde hij terug naar Amsterdam. De vaart naarbuiten was dus vrij, al was de handel op Amsterdam dat. Spaansch bleef, dan ook belemmerd.

In Juli 1572 werd te Dordrecht een vergadering van de Staten van Holland bijeen geroepen, waarvoor ook afgevaardigden van Hoorn, Enkhuizen en Medemblik uitgenoodigd waren. Marnix van St. Aldegonde legde aan de Staten het politieke programma van Willem van Oranje voor; een regeering van de opstandelingen was nu gevormd.

Nog in 1572 sloeg Alva het beleg voor Haarlem. Het. is overbekend dat de stad het beleg zeven maanden volhield en ten slotte in Juli 1573 moest capituleeren. Eenige maanden later trokken de Spanjaarden in Noordholland op, maar — van Alkmaar begon de victorie! Men had in het Noorderkwartier de komst der Spanjaarden al verwacht en men had zich op felIen tegenstand voorbereid, toen de vijand voor Alkmaar kwam. Sonoy bezette den Huigendijk en zorgde dat er een galei en een karveel op de Schermer waren, waardoor hij den vijand beletten kon Westfriesland aan deze zijde binnen te trekken. Tevens maakte hij schansen bij Broek op Langendijk, bij den Schoorldam en bij Krabbendam. Toen nu ook een gedeelte van het land onder water gezet werd, brak de Spanjaard het beleg op, de stad was gered. En hiermede Westfriesland, tenminste bijna. Alva was inmiddels in Amsterdam gekomen en zag in, wat de Hollandsche graven eenige eeuwen vóór hem ook ingezien hadden, dat Westfriesland van de zeezijde aangevallen moest worden. Een vloot van twaalf oorlogsschepen, op het grootste waarvan, de Inquisitie, Bossu als admiraal voer, terwijl Boshuizen De Heilige Geest commandeerde, benevens zes jachten, verliet eind September Amsterdam. Sonoy had in het Y bij Schellingwoude schepen laten zinken om te voorkomen, dat de vijand naar buiten kwam. Door den sterken stroom waren deze echter weggedreven en beletten geenszins het uitvaren van de vloot. Het was een geluk, dat de vloot van het Noorderkwartier dichtbij de Schellingwouderschans lag en men Bossu zag naderen. De vloot onder bevel van admiraal Cornelis Dirksz. van Monnikendam koos snel het ruime sop. Bossu bezette een deel van Waterland, waarmee hij eenige dagen verdeed en ook was het weer hem te onstuimig. In dien tijd hadden Hoorn en Enkhuizen gelegenheid nog eenige oorlogschepen in orde te maken. Na voorafgaande schermutselingen had op 11 October de slag plaats in het Hoornsche Hop. De Westfriezen weerden zich zoo dapper met hun kleine en daardoor vlugge schepen, dat ze een groote overwinning behaalden. Bossà 300 soldaten binnen Hoorn gebracht. Een aantal soldaten werd naar Enkhuizen vervoerd en gaandeweg werden de gevangenen uitgewisseld. Bossu zelf kwam vrij met de Pacificatie van Gent in 1576.

Op 7 April en daarna weer in Mei 1573 kwamen op raad van den Prins afgevaardigden van de zes steden van „West-Vriesland en Waterland”, n.l. Hoorn, Enkbuizen, Medemblik, Alkmaar, Monnikendam en Edam, te Hoorn bijeen „representeerende de Staten van de Lande” om de „dagelijkse swarigheden beroerende dit oorlog” te bespreken en om te beraadslagen over het voortzetten van den zeeoorlog tegen Spanje. Weldra vergaderden deze heeren dagelijks, hetgeen noodzakelijk was, omdat door de belegering en de inname van Haarlem en het Spaansch blijven van Amsterdam, deze gewesten van de rest van Holland gescheiden waren. Dit was het begin van het College van Gecommitteerde Raden van West-Friesland en het Noorderkwartier.

 


© 1924-2018 Westfries Genootschap - Contact - Sitemap - Privacyverklaring

West-Friesland, een streek met karakter binnen de Omringdijk.