Westfries Genootschap
Archivering
Westfries Genootschap Archivering Bouwhistorie Creatief Westfries Geschiedschrijving Kap en Dek Landelijk Schoon

Monumentale Kerken Projector Reiscommissie Textieloverleg Vrienden Westfries Museum Westfriese Families Westfriese Molens

 

Facebook

Archivering » Boeken » Hé, is dat Westfries? » Pagina 84-85

Woorden en uitdrukkingen: 544-558

544. Ik heb die auto onbeziens gekocht, maar ik ben er dan ook mee in de skeer loupen (in de val gelopen).

545. We mochten op de kermis ieder twee gulden verkoupen (besteden, versnoepen).

546. We wonen zoit-an de kerk (naast).

547. M'n kousen ladderen telkens weer; nu heb ik goeie sterkers (heel sterke) gekocht. Die langers (lange) waren niet sterk. 't Hoeven niet juist dikkers (dikke) te wezen, 't kunnen toch wel sterkers (sterke) zijn.
Koop maar zo gauw mogelijk andere kousen, want beuren moet 't toch.
Opm.: Hier voelt men 'gebeuren' als 'n deelwoord en laat 'ge' verkeerdelijk weg.
Dit doet zich ook voor bij het werkwoord 'geloven'. Van oudere mensen hoort men nog: Dat wil ik wel louven. Ik louf van wel.

548. Hoe voldoet je nieuwe knecht? Heel goed, 't is 'n best ('n beste).
Hier heb je 'n appel. Sjonge, dat is 'n hele best ('n heel beste). Ja, 't is 'n besterd ('n heel grote). Zo'n groterd (grote) heb ik allang niet gehad.
Opm.: 'Dikkerd' is wel Ned., bv. Er lag 'n lekkere dikkerd in de kinderwagen.

549. Wat was ik bloid (blij), toen ik dat hoorde.
Opm.: In het Ned. zijn er twee woorden voor: 'blij' en 'blijde'. Het laatste is schrijftaal. Men gebruikt in de spreektaal altijd 'blij'. Bv. Ik ben er blij om, dat je me zowel in droeve als in blije dagen bijstaat.

550. Is jouw jurk hetzelfde als (de) mijne?
Ja meid, hij is precies eveliens (hetzelfde).

551. Wat is 't reiste pad (de kortste weg) van hier naar Medemblik?
Ik dacht dat schijnbaar eenvoudige sommetje even te maken, maar dat zat niet zo reid ('t ging niet zo gemakkelijk, 't was niet zo eenvoudig als ik dacht).
Voor de reiighoid of: voor de vlugte (om tijd te winnen) hoef je niet over dat landpad te gaan, 't kost evenveel tijd als over de openbare weg.
Ik moest vanmorgen al vroeg weg. Van 't gewone huishoudelijke werk kon ik alleen 't neist en 't reist maar doen ('t allernoodzakelijkste).
Voor de onverdochse (onverwachte) gasten kookte moeder rijst. Dat is reid werk (dat gaat gauw en gemakkelijk).

552. Ouwe paarden, die zijn gaan liggen, kunnen soms niet meer op eigen kracht overeind komen. Men tilt ze dan aan de staart op. Dat heet steerten.
Vader is lastig voor z'n arbeiders; hij loopt soms de hele dag te steerten (aanzetten, aanvuren, aanporren, aanmerkingen maken).

553. Truus weegt niet veel, 't is 'n dundas ('n dun, slank, rijzig figuurtje).

554. Nel. je kachel brandt flink, 't is hier loeker (warm).

555. Soms heb ik van die zangerige benen ('n moe gevoel in de benen).
De brei is zangerig (lichtelijk aangebrand).
Opm.: 'Zangerig' is Ned. in de betekenis van welluidend, melodieus. Bv.: 'n zangerig gedicht, 'n zangerig lied).

556. Hij heeft dat werk in korte tijd opgeleverd; hij heeft 'm goed verweerd (zich flink ingespannen).

557. Bij het werkwoord 'overrijden', in de betekenis van 'met 'n voertuig er overheen rijden', dat in 't Ned. de klemtoon krijgt op de derde lettergreep, legt de Westfries 't accent op de eerste.
Als je 'n kind zou óverraien, zou je dat nooit kunnen vergeten. Wie heeft dat kind óverreden (overréden)?
Wil de Westfries deze laatste zin in 't Ned. zeggen, dan zegt ie dikwijls verkeerdelijk óvergereden.

558. Ik zag 'n kind te water (in 't water) vallen. Ik vloog met 'n stuif (met 'n vaart) de deur uit, om 't te redden.
Men gebruikt 'te water' ook in 't Ned., bv.: 'n boot te water laten, vervoer te water, te water gaan (gaan zwemmen).

 


© 1924-2019 Westfries Genootschap - Contact - Sitemap - Privacyverklaring

West-Friesland, een streek met karakter binnen de Omringdijk.