Westfries Genootschap
Westfries Genootschap Bibliotheek Bouwhistorie Creatief Westfries Geschiedschrijving Kap en Dek Landelijk Schoon Monumentale Kerken

Projector Reiscommissie Textieloverleg Vrienden Westfries Museum Westfriese Families Westfriese Molens

Facebook

Westfries Genootschap » Publicaties » Vierkant » 2021 » Nummer 1 » Pagina 18

Spullen in Westfriesland

Karin Wester, oud-medewerker van het Westfries Museum, bespreekt een voorwerp uit Westfriesland

Babymutsjes

Het babymutsje op de foto is afkomstig uit de familie van mijn moeder. Het is waarschijnlijk gebreid in de tweede helft van de negentiende eeuw. Maar wie van mijn (bet-)overgrootmoeders, Westfriese boerinnen, het gemaakt heeft weet ik niet. Afgaande op de vorm is het gemaakt voor een meisje. Jongetjes droegen mutsjes waarvan de vorm wel lijkt op een kous zonder hiel. Dergelijke mutsen worden ‘bakkertjes’ genoemd, omdat ze gedragen werden door bakkers.
En niet alleen door hen, veel mannen droegen ze in huis en in bed in de tijd dat de huizen slecht verwarmd werden. Hierom hadden baby's binnenshuis altijd een mutsje op.
Dit mutsje is versierd met ingebreide ruiten en ruitjes van blauwe glaskralen. Ook in de gehaakte rand zijn kraaltjes verwerkt. Vanwege de blauwe kleur kan je denken dat het toch een jongensmutsje is. Maar pas in de eerste helft van de twintigste eeuw werden onder Amerikaanse invloed blauw een jongenskleur en roze een meisjeskleur. Voor die tijd was het andersom en minder strikt dan tegenwoordig. Blauw werd geassocieerd met Maria, die op veel afbeeldingen een blauwe mantel draagt. Roze, afgeleid van rood, werd geassocieerd met kracht.

Babymutsje uit de negentiende eeuw.
Babymutsje uit de negentiende eeuw. (foto Karin Wester)

Al in de eerste helft van de negentiende eeuw werd veel kraalbreiwerk gemaakt, denk maar aan de vele kleurrijke beugeltassen, die overigens op bestelling in Duitsland gemaakt werden. In het Victoria & Albert Museum in Londen wordt een set kraalwerk babykleertjes bewaard, versierd met rozenranden en bolletjes van roze kraaltjes. De set bestaat uit een mutsje, ook een meisjesmutsje, een jakje met korte mouwen en een paar losse mouwtjes.
De set wordt gedateerd tussen 1800 en 1849. Bij ‘mijn’ mutsje hebben mogelijk ook een paar bijpassende mouwtjes gehoord. Dergelijke mouwtjes zijn in Westfriesland veel bewaard gebleven. Een kraalwerk babyjakje ken ik niet.

Andere afleveringen van 'Spullen in Westfriesland':
'14/2 | '15/1 | '15/2 | '15/3 | '16/1 | '16/2 | '16/3 | '17/1 | '17/2 | '17/3 | '18/1 | '18/2 | '18/3 | '19/1 | '19/2 | '19/3 | '20/1 | '20/2 | '20/3 | '21/1

 


Hé, is dat Westfries?

307. De schooljongens gaan in de winter skosse-loupen (van de ene ijsschots op de andere springen en lopen).

Klik hier voor meer Westfriese woorden en uitdrukkingen.


© 1924-2021 Westfries Genootschap - Contact - Sitemap - Privacyverklaring

West-Friesland, een streek met karakter binnen de Omringdijk.