Tijdens onze vakantie in Normandië bezochten we de Bloemenkust. Onze eerste stop was in het havenplaatsje Deauville.
Jan droeg dit jaar de nieuwe rugzak van het Genootschap met daarop de vlag van Westfriesland.
Groot was onze verbazing dat we voor het raam van een smoezelig kantoortje een vlag zagen hangen met waarvan op ¼ deel een leeuw stond afgebeeld in dezelfde kleur als de Westfriese vlag. Ook zag de leeuw er hetzelfde uit. Het was op een zondag zodoende was er niemand in het kantoortje die ons wat wijzer kon maken over deze vlag.
Nog leuker werd het toen we ontdekten dat de vlag van Normandië ook twee leeuwen heeft, alleen op een rood veld en zonder ‘onze’ geheimzinnige blokjes.
Jan en Margreet de Reus
Sfeervolle midzomeravondwandeling
De hele dag regende het op vrijdag 21 juni 2013. Maar… buienradar voorspelde dat het na vijven droger zou worden. Dat werd het ook, maar de bewolking was dreigend en er zou nog een bui kunnen komen. Die viel natuurlijk ook, maar eindelijk… na acht uur werd het droog.
In de keurig ingerichte hervormde kerk van Twisk hadden zich tussen half zeven en zeven uur meer dan vijftig personen in West-Friese streekdracht verzameld. Een rijk gezicht! Na zevenen kwamen de wandelaars binnen. Niet zoveel als de organisatie gehoopt had, maar dat was te wijten aan het slechte weer.
Met de gidsen en de vrijwilligers erbij oogde de kerk behoorlijk vol.
Na een welkomstwoord van Ina Broekhuizen vertelde Gerianne Helder-Dekker op plezierige wijze over de kostuums. Eerst showden Joke en Jan Wijdenes de daagse dracht, vervolgens traden Margreet en Jan de Reus naar voren als rijk boerenechtpaar. Menno Jansma van de gidsengroep sloot het binnenprogramma af met vertellingen over de gebruiken rond midzomernacht.
Daarna konden de mensen in kostuum naar de plek gaan waar ze waren ingedeeld: de doopsgezinde kerk, één van de zeven boerderijen of lopend over de Dorpsstraat. De wandelaars werden intussen verdeeld over de gidsen en gingen op pad.
Wat een prachtige huizen en boerderijen staan er in Twisk! Door de duidelijke informatie van de gidsen en het feit dat er soms ook ‘achter’ gekeken kon worden, werd dat iedereen duidelijk. Bij een enkele stolp mochten de wandelaars zelfs binnen kijken: een bijzondere ervaring. In de doopsgezinde kerk klonk eendrachtig gezang (ook het ‘publiek’ mocht meezingen), er was uitleg van dominee Bart Santema en Arjen de Boer liet mooie orgelklanken horen.
De rondleiders vertelden over makelaars, rouw- en trouwdeuren, Fostedina, Jan Pieterszoon Coen, kleurgebruik, blauwe wanden, Twisker families en zo voorts. Tegen tienen liepen de groepen weer terug naar de kerk. Daar stond voor iedereen een glaasje klaar met kaas of worst.
Het was goed om zo nog even gezellig te kunnen napraten. Er klonken positieve geluiden en complimenten. ‘Zeker voor herhaling vatbaar!’, werd regelmatig gezegd. Wie weet? ‘Voor nou en nag 'r 's…’
Tekst Ina Broekhuizen
Het Westfries Genootschap, de gidsengroep van het NUT afdeling Twisk en de groep In 't Pak organiseren op vrijdag 21 juni een Midzomeravondwandeling in het monumentale dorp Twisk. De avond heeft als basis de geschiedenis van gewoontes, gebouwen en kostuums. Na een introductie in de hervormde kerk nemen ervaren gidsen de wandelaars mee om de historie van het dorp te verkennen. Dames en heren in West-Fries kostuum vormen, samen met de prachtige boerderijen en huizen, het decor voor die wandeling.
Tradities
De inloop in de hervormde kerk met koffie of thee is van 19 tot 19.30 uur. Daarna begint het binnenprogramma met uitleg over het West-Friese kostuum door Gerianne Helder-Dekker en een vertelling over de tradities rond midzomernacht door Menno Jansma. Om circa 20 uur start de wandeling in groepen onder leiding van gidsen. Op acht locaties, zeven boerderijen en de doopsgezinde kerk, bevinden zich mensen in kostuum. Rond 22 uur is iedereen weer terug en wordt de avond afgesloten met een drankje en een hapje.
De entree bedraagt 6 euro, inclusief alle consumpties. Bij slecht weer is er een binnenprogramma in de kerk.
Het adres van de Nederlands hervormde kerk is Dorpsweg 121, 1676 GH Twisk.
Parkeren
Belangstellenden worden verzocht zoveel mogelijk op de fiets te komen. De fietsen kunnen naast de kerk worden gestald. Parkeren van auto's kan achter de boerderij Noordervolkerhoeve, Dorpsweg K 85 en op het Coenplein hier tegenover. Borden wijzen de weg naar deze parkeerplaatsen. Zet geen auto's langs de Dorpsweg, mede in verband met het historische decor.
Aandacht voor historie en kostuums op vrijdagavond 21 juni in Twisk. (foto: Ina Broekhuizen)
Een koude dag, zaterdag 25 mei 2013. De temperatuurmeter in de auto wijst niet hoger dan elf graden. In de zaal van het nieuwe gebouw De Toekomst, behorende bij de Broeker Veiling in Broek op Langedijk, is het echter behaaglijk warm. En ook de leden van het Westfries Genootschap zorgen met hun aanwezigheid en gezelligheid voor een warme en plezierige uitstraling.
Een lekker hapje gaat er altijd in.
Na een welkomstwoord van voorzitter Ina Broekhuizen vertelt burgemeester Cornelisse over verleden, heden en toekomst van zijn gemeente. Daarna is het tijd voor Langedijker muizen – De eerstelingen van het Oosterdel. Deze film geeft een goed beeld van werkzaamheden in dit gebied uit de tijd voor de verkaveling van het Geestmerambacht. Hulde aan de mensen die dit in 2001 hebben vastgelegd!
Een van de schuiten voor het gebouw van de stichting Veldzorg waar de Westfriese vlag wappert.
Onderweg in het Oosterdelgebied.
Na een tweede kopje koffie of thee gaan de excursies van start. Drie musea zetten hun deuren voor ons open: Zo was 't in Broek op Langedijk, het parochiemuseum van Sint Jan de Doper in Zuid-Scharwoude en de winkeltjes van Aris Bouwens in Noord-Scharwoude. Ook bezoekt een groep het enige echte buitenmuseum: het Oosterdel. Gijs Schram van de stichting Veldzorg vertelt eerst over de nieuwste ontwikkelingen van dit unieke gebied. Veel akkers, die verruigd waren, zijn weer teruggebracht in hun oorspronkelijke staat. Als we later met de schuit door het gebied varen, zien we dat de eerstelingen er al best bij staan! Vrijwilligers, maar ook cliënten van Scorlewald, werken op de akkers, daar bedrijven ze biologisch-dynamische landbouw.
De akkers liggen klaar voor zaaien en planten.
Koud is het wel op de vlet! Een dikke jas en zelfs handschoenen zijn onontbeerlijk! We krijgen visioenen van schaatstochten op de brede wateren. In het gebouw van Veldzorg is het gelukkig heerlijk warm. We worden getrakteerd op een lekker glaasje en keren versterkt weer terug in De Toekomst. Ook daar drinken we nog wat, sommige zitten warempel aan de warme chocolademelk. Er wordt gezellig nagepraat over vroeger en nu, zoals gebruikelijk bij een bijeenkomst van ons genootschap.
Warmte en koude wisselden elkaar af, maar de warmte won deze middag met voorsprong!
Tekst en foto's: Ina Broekhuizen
Gezellig napraten in de zaal van De Toekomst.
Op zaterdag 25 mei wordt de Voorjaarsstreekmiddag gehouden in De Toekomst, het entreegebouw van museum Broekerveiling in Broek op Langedijk. Het gebouw is herkenbaar aan de opvallende buitengevel waarop een impressie van het oorspronkelijke Rijk der Duizend Eilanden is weergegeven. Dit bijzondere uiterlijk is gerealiseerd op basis van een luchtfoto uit de jaren vijftig (zie ook www.broekerveiling.nl).
Na een welkomstwoord bekijken we de in 2001 opgenomen film ‘Langedijker muizen – De eerstelingen van het Oosterdel’. Deze film geeft een goed beeld van werkzaamheden in dit gebied uit de tijd voor de verkaveling van het Geestmerambacht.
Daarna gaan we erop uit: lopend, fietsend, varend of met de auto. Langedijk kent verschillende kleine musea – verscholen pareltjes – die het waard zijn om bezocht te worden. Na de excursies komen we weer terug in De Toekomst voor een afsluitend drankje en hapje.
Het gebouw De Toekomst (foto Netty Zander)
Het programma is als volgt:
13.00 uur: zaal open
13.30 uur: opening en vertoning film ‘Langedijker muizen – De eerstelingen van het Oosterdel’
14.15 uur: pauze
14.30 uur: aanvang excursies
circa 16.30 uur: gezellig samenzijn met drankje en hapje.
A. Stichting Veldzorg Oosterdel
We wandelen naar het gebouw van de stichting Veldzorg Oosterdel. In d'Oostkant, het voormalige pakhuis van de inkoopcoöperatie van tuinders, worden we ontvangen en luisteren we naar een introductie over doel en werkwijze van Veldzorg. Daarna maken we een vaartocht met een vlet door het Oosterdelgebied waarbij uitleg wordt gegeven over de akkers, flora en fauna. Er is een zogenoemde trekkervlet beschikbaar voor personen die slecht ter been zijn. Wilt u aan het secretariaat van het genootschap doorgeven wanneer u daar gebruik van wilt maken?
Meer informatie kunt u vinden op www.oosterdel.nl.
Vlet bij een akker in het Oosterdelgebied (foto Netty Zander)
B. Fietsen door Langedijk (zelf fietsen meenemen!)
De fietstocht heeft een lengte van ongeveer vijftien kilometer. De koffiestop is bij De Pathefoon van Dirk de Graaf in Zuid-Scharwoude. In dit monumentale gebouwtje was vroeger de zondagsschool gevestigd. Nu klinkt er geen gezang, maar muziek, want er staat onder meer een draaiorgel, een pianola en een pathefoon. Op de Sluiskade in Broek op Langedijk worden de museale schuitenhelling en de sluis bezocht. Nico Vader geeft daar uitleg.
De Pathefoon van Dirk de Graaf (foto Ina Broekhuizen)
C. Museum Zo was 't
Na een korte wandeling komen we aan op de Dubbele Buurt bij museum Zo was ‘t. Het museum geeft een tijdsbeeld vanaf circa 1800 tot het begin van de vorige eeuw. Het grootste deel van de collectie bestaat uit kleding en kinderspeelgoed. Er wordt ook ruime aandacht besteed aan doopjurken: motief, stof en modellen geven een goed beeld van de tijd van vroeger. Achter vrijwel elk museumstuk zit wel een verhaal, dat door eigenaresse Suzan van 't Hof graag wordt verteld. Meer informatie kunt u vinden op www.museumzowast.nl.
D. Parochiemuseum Sint Jan de Doper
Met de auto rijden we naar de monumentale kerk Sint Jan de Doper in Noord-Scharwoude. In het Kloosterhof, naast de kerk, heeft de parochie een uniek museum. De uitgebreide collectie geeft een beeld van het katholieke leven en de gebruiken. Veel pronkstukken worden getoond, waaronder vaandels en kleding. Daarnaast is er aandacht voor het interieur van een katholiek huisgezin, de missionarissen en reizen naar bedevaartplaatsen. Onder leiding van een gids krijgen we een uitgebreide rondleiding door zowel het museum als de kerk. Meer informatie kunt u vinden op www.sintjandedoper.nl.
E. Museumwinkeltjes Aris Bouwens
De museumwinkeltjes van Aris Bouwens zijn met recht zijn levenswerk. We rijden met de auto naar het nostalgische café De Toekomst, waar we worden ontvangen met koffie of thee en mooie verhalen in het West-Friese dialect. Vervolgens bezoeken we de museumzolder met winkeltjes van de bakker, kruidenier, melkboer en sigarenhandelaar. Oude merken, vergeten producten, kortom een feest der herkenning! Meer informatie kunt u vinden op www.arisbouwens.nl.
Vervoer
Voor excursie B neemt u zelf een fiets mee. Bij D en E doen we een vriendelijk beroep op de automobilisten die aan deze excursie deelnemen. In overleg worden de deelnemers over de beschikbare auto's verdeeld. De chauffeurs krijgen een instructie over de te volgen route.
Kosten
De kosten voor deze middag bedragen € 14 per persoon. Daarbij is inbegrepen: twee maal koffie of thee met krentenbrood, een consumptie en een hapje. U kunt dit overmaken op rekeningnr. 707913 ten name van Westfries Genootschap onder vermelding van de letter van uw excursie.
Opgaves dienen voor 22 mei binnen te zijn.
In 2012 ontvingen Ans en Theo Spil van museum De Oude Bakkerij de Westfrieslandprijs. Hiermee sprak ons genootschap zijn waardering uit voor hun buitengewone inzet voor het bewaren, vastleggen en onder een breed publiek uitdragen van de geschiedenis van het bakkersambacht.
Ook in 2013 zal de Westfrieslandprijs worden uitgereikt.
Weet u een geschikte kandidaat voor deze prijs? Ieder lid of iedere organisatie werkzaam onder de paraplu van het genootschap kan een voordracht doen.
De prijs wordt toegekend aan personen, groepen of instellingen, die zich gedurende een reeks van jaren bijzonder hebben ingezet voor cultuurbehoud, historisch besef, dan wel het ontwikkelen van beleid/initiatieven binnen het werkgebied van en passend bij de doelstellingen van het Westfries Genootschap.
De voordracht moet uiterlijk 1 mei 2013 binnen zijn bij ons secretariaat.
Die voordracht gaat vergezeld van een duidelijke motivering met daarbij de categorie waarin de voorgedragen prijswinnaar valt.
De categorieën zijn (in alfabetische volgorde): archeologie, archieven, boeken/publicaties/schrijvers, creativiteit/cultuurhistorische waarden, dialect, folklore, gebouwen/molens/restauraties, historische verenigingen, natuur en landschap, regionale musea en veldnamen/toponiemen.
De voordrachten worden doorgestuurd naar de commissie die het bestuur adviseert over de toekenning van de prijs. Het advies bevat één naam van een persoon of instelling en gebruikelijk is dat het bestuur het uitgebrachte advies overneemt.
Voor een overzicht van de prijswinnaars: zie de website onder het kopje Prijzen.
(foto Projector)
In de vorige eeuw was de middenstand rijk vertegenwoordigd in West-Friesland. Vier bakkers en vijf kruidenierswinkeltjes in één dorp was heel gewoon. Tijdens de middag die het Westfries Genootschap organiseert in café De Vriendschap in Wadway worden verhalen verteld over de middenstand in de negentiende en twintigste eeuw. De bijeenkomst wordt gehouden op zondag 24 maart en begint om 14 uur.
Eind 2012 verscheen het boek Middenstand, geschiedenis van de detailhandel in West-Friesland (1850-1975). Deze uitgave is het vierde deel in de Westfriese Historische Reeks, een initiatief van de commissie Geschiedschrijving van het Westfries Genootschap. Het boek vormt de aanleiding tot het organiseren van de lezing in Wadway. Redacteur Eelco Beukers leidt het onderwerp in en introduceert de sprekers. Vervolgens vertellen Jan Gerrit Goet en Nanda Goet-Knol over de kruidenierswinkel van de familie Knol in Nibbixwoud. Fer Beerepoot houdt een inleiding over de middenstand in Hoogkarspel en Westwoud. Na de pauze geeft Ed Dekker een inkijkje in het reilen en zeilen van café De Rietvogel van de familie van Stralen in de polder Berkmeer. Eelco Beukers houdt een afsluitende beschouwing waarin hij een breder beeld geeft van de West-Friese middenstand. Uiteraard is er gelegenheid tot het stellen van vragen.
Inloop 13.30 uur, aanvang 14 uur, einde circa 16 uur.
Entree: leden 2 euro, belangstellenden 3 euro.
24 maart 2013: Café De Vriendschap, Wadway 22, 1715 GZ Wadway.
Bij de winkel van de familie Knol in Nibbixwoud.
Foto Coll. Goet-Knol
De jaarlijkse veiling en show van de commissie Kap en Dek.
In het kader van het thema ‘De rijkdom van West-Friesland’ organiseert het genootschap in samenwerking met de commissie Geschiedschrijving twee lezingen op de zondagmiddagen 10 en 24 maart 2013, respectievelijk in het multifunctionele gebouw d'Oostkant van de Stichting Veldzorg Oosterdel in Broek op Langedijk en in café De Vriendschap in Wadway.
De bijeenkomst in Broek op Langedijk is een herhaling van de boeiende middag die in oktober 2012 werd gehouden. Vanwege de beperkte zaalruimte is deelname aan deze middag uitsluitend mogelijk na opgave bij ons secretariaat!
Opgave voor de lezing in Broek op Langedijkop 10 maart bij het secretariaat: tel. 0229 217121,
Zondag 10 maart
Bram Leegwater, bestuurslid van de Stichting Veldzorg, zal aan de hand van een Powerpoint presentatie een lezing houden in Broek op Langedijk. Hij doet dit in d’Oostkant, het voormalige pakhuis van de inkoopcoöperatie van tuinders. De inleiding is getiteld ‘Arm en rijk in het Geestmerambacht’. Kool, verkaveling en de impact hiervan op de bevolking zijn kernwoorden op deze middag. Klaasjan Bak (Valkkoog) en Dirk Jan Slot (Broek op Langedijk) zullen voor en na de lezing verhalen voorlezen over het werken in het Geestmerambacht.
Nico Vader vertelt over het ontstaan van het Oosterdel en vertoont ten slotte een samenvatting van de in 2001 opgenomen film ‘Langedijker muizen - De eerstelingen van het Oosterdel’.
Zondag 24 maart
Eind 2012 verscheen het boek Middenstand, het vierde deel in de Westfriese Historische Reeks, een initiatief van de Commissie Geschiedschrijving. Deze uitgave vormde de aanleiding tot het organiseren van deze lezing.
Eelco Beukers, redacteur van het boek, leidt het onderwerp in en introduceert de sprekers. Vervolgens vertellen Jan Gerrit Goet en Nanda Goet-Knol over de kruidenierswinkel van de familie Knol in Nibbixwoud. Fer Beerepoot houdt een inleiding over de middenstand in Hoogkarspel en Westwoud.
Na de pauze geeft Ed Dekker een inkijkje in het reilen en zeilen van café De Rietvogel van de familie Van Stralen in de polder Berkmeer. Eelco Beukers houdt een afsluitende beschouwing waarin hij een breder beeld geeft van de West-Friese middenstand.
Uiteraard is er gelegenheid tot het stellen van vragen.
Voor beide middagen geldt: inloop 13.30 uur, aanvang 14 uur, einde circa 16 uur.
Entree: leden 2 euro, belangstellenden 3 euro.
10 maart Broek op Langedijk: d’Oostkant, Dorpsstraat 86, 1721 BL Broek op Langedijk.
24 maart: café De Vriendschap, Wadway 22, 1715 GZ Wadway.
Piet Knol Czn uit Nibbixwoud met zijn zoons Jan en Cor op de hondenkar, waarmee de boodschappen aan huis werden geleverd.
(collectie Jan Gerrit Goet en Nanda Goet-Knol)
In het najaar van 2012 deed Kim Danenberg uit Heerhugowaard (laatste jaar VWO) in verband met het maken van een profielwerkstuk onderzoek naar het West-Friese dialect.
Hiervoor zocht ze onder meer contact met het Westfries Genootschap. Ze voerde een gesprek met voorzitter Ina Broekhuizen en kreeg allerlei informatie mee. Daarnaast werd ze gewezen op de activiteiten van de stichting Creatief Westfries.
Op 14 december leverde zij haar werkstuk getiteld ‘Een heul oigen taaltje’ in.
In januari 2013 kreeg Kim een 8,2 voor het resultaat en gaf ze toestemming om het werkstuk te publiceren op onze website.
Klik hier om het profielwerkstuk als PDF (3,13 MB) te openen.
